Nội dung chính
Nhắc đến Tết xứ Huế mà bỏ qua làng hoa giấy Thanh Tiên, TP Huế thì thật là một thiếu sót lớn; những bông hoa giấy rực rỡ như mang cả nắng xuân về trên những chuyến xe đạp và những đôi đòn gánh oằn vai.
Bản lĩnh của hoa giấy không tàn trước thời tiết khắc nghiệt
Ở hạ lưu sông Hương, nơi thời tiết cuối năm thường ẩm ướt và mưa phùn kéo dài, người dân đã sáng tạo ra hoa giấy Thanh Tiên hơn 300 năm trước để đáp ứng nhu cầu thờ cúng suốt cả năm. Nhờ “tình” và kỹ năng thủ công, mỗi nhánh hoa không chỉ đẹp mắt mà còn mang ý nghĩa triết lý sâu sắc.
Làng hoa giấy Thanh Tiên thuộc xã Phú Mậu (nay là phường Dương Nỗ, TP Huế), xuất hiện cách đây hơn ba thế kỷ. Ảnh: LH
Triết lý ẩn sau từng bông hoa
Một nhánh hoa giấy thường có ba bông lớn ở trung tâm tượng trưng cho Tam cương (Quân – Thân – Sư) và năm bông nhỏ xung quanh biểu thị Ngũ thường (Nhân – Nghĩa – Lễ – Trí – Tín). Như vậy, việc trang trí không chỉ là mỹ thuật mà còn là lời nhắc nhở về đạo làm người.

Quy trình tạo nên một nhánh hoa giấy chuẩn
Người thợ không chỉ cắt giấy và dán; họ bắt đầu chuẩn bị từ tháng Chạp năm trước. Tre làm cành phải là tre già, được phơi khô, vót nhỏ và tẩm nhựa cây để tránh mối mọt. Màu sắc được chiết xuất hoàn toàn từ thực vật – lá cây, vỏ quả, nhựa thông – giúp hoa giữ màu tươi lâu dù gặp nắng gắt hay ẩm cao.

Những nếp nhăn tinh tế trên cánh hoa – dù là sen hay cúc giấy – được tạo bằng các dụng cụ gỗ đơn sơ nhưng được chế tác chính xác đến từng milimet, tạo cảm giác bồng bềnh như hoa thật.
Hoa sen giấy: “Cú lội ngược dòng” của làng nghề
Trong thời kỳ hoa nhựa Trung Quốc rẻ tiền tràn ngập thị trường, hoa giấy Thanh Tiên vẫn giữ vững vị thế nhờ những nghệ nhân tâm huyết như Thân Văn Huy. Nhờ công sức của họ, “đóa sen giấy” đã vươn ra cả biên giới, xuất hiện tại các lễ hội quốc tế, quán trà đạo và thậm chí trong các không gian sống ở Mỹ, Pháp, Nhật.

Hoa giấy Thanh Tiên không chỉ là vật phẩm thờ cúng; chúng còn được tiêu thụ rộng rãi ở Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng và nhiều tỉnh thành khác, chứng tỏ giá trị văn hoá cốt lõi khi biết “thay áo” phù hợp với thời đại.

Trong một thế giới ưu tiên tốc độ và ảo ảnh, hoa giấy Thanh Tiên nhắc nhở chúng ta về giá trị của sự kiên nhẫn. Một nhánh hoa có thể mất hàng tháng trời tỉ mỉ để hoàn thiện, giá chỉ vài nghìn đồng, nhưng giá trị tinh thần mà nó mang lại cho mỗi gia đình Huế vào dịp Tết là vô giá.
|
Làng hoa giấy Thanh Tiên đã được UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là thành phố Huế) công nhận là làng nghề truyền thống qua Quyết định số 725/QĐ-UBND ngày 16/4/2013 và được công nhận điểm du lịch Làng nghề truyền thống Hoa giấy Thanh Tiên – Tranh dân gian làng Sình qua Quyết định số 949/QĐ-UBND ngày 16/04/2019. |
Hãy lên kế hoạch ghé thăm làng hoa giấy Thanh Tiên trong dịp Tết tới để cảm nhận không chỉ vẻ đẹp mà còn câu chuyện văn hoá sâu sắc ẩn sau mỗi bông hoa.